Brochure Veilig Thuis-meldingen bij passend onderwijs en thuiszitten

Moet je een Veilig Thuis-melding doen bij conflicten over passend onderwijs en thuiszitten? Die vraag staat centraal in de nieuwe brochure over Veilig Thuis-meldingen bij conflicten over passend onderwijs, en/of thuiszitten. Balans is ontzettend blij dat deze brochure er is. Niet alleen vanwege de heldere en duidelijke informatie, maar ook omdat de brochure duidelijk maakt dat een melding bij Veilig Thuis niet de bedoeling en niet helpend is, als er enkel sprake is van een conflict over wat passend onderwijs voor een kind zou moeten zijn.

Deze brochure is het resultaat van jarenlange inzet van ouders en belangenorganisaties om dit probleem op de agenda te zetten. Nu is er eindelijk een duidelijke en toegankelijke gids die antwoord geeft op veelgestelde vragen.

Van meldpunt tot concrete actie

De urgentie van dit probleem werd breed zichtbaar door verschillende initatieven en acties van ouders en belangenbehartigers. In september 2019 opende Balans het meldpunt ‘Drang en Dwang’. De tientallen mails en diverse telefonische meldingen werden geanonimiseerd en geanalyseerd. Onder andere deze meldingen waren de aanleiding voor het organiseren van de conferentie ‘Bang voor Drang en Dwang’ in 2020.

Maar niet alleen Balans ondernam actie. Ook diverse andere belangenorganisaties zetten dit thema op de agenda.

Ouders & Onderwijs benoemde in hun notitie over de evaluatie van passend onderwijs (2020) de problematiek rond meldingen bij Veilig Thuis als gevolg van een gebrek aan passend onderwijs. En zie hier het dossier Veilig Thuis van BVIKZ (Belangenvereniging Intensieve Kindzorg). De actiegroep Boze Ouders in het onderwijs benoemde (onder meer) ook al het probleem rond Veilig Thuis meldingen. De belangengroep Onderwijsaffaire, een oudergroep met kinderen die vastlopen in het onderwijssysteem, onderzocht via een enquête de relatie tussen Veilig Thuis-meldingen en het ontbreken van passend onderwijs. Ook OCO Amsterdam signaleerde al dat ouders regelmatig onder druk worden gezet met dreigementen als: “Als je niet akkoord gaat met de aanvraag voor een toelaatbaarheidsverklaring, doen wij een zorgmelding.” Lees hier het uitgebreide artikel van 6 september 2021 van OCO Amsterdam.

Een duidelijke stap vooruit

De druk vanuit ouders en belangenorganisaties leidde tot politieke aandacht. In november 2020 nam de toenmalige minister van Onderwijs,
Arie Slob, het onderwerp op in zijn Kamerbrief met 25 verbetermaatregelen voor passend onderwijs. Een van de maatregelen luidde:

“Een melding doen omdat ouders en school het niet eens worden over passende ondersteuning (en hun kind daarna thuis houden) moet niet kunnen. Hierover worden duidelijke afspraken gemaakt.”

Sindsdien zijn er talloze gesprekken gevoerd met het ministerie van OCW en andere betrokken partijen. Uiteindelijk gaf het ministerie Balans in april 2023 de opdracht om, in samenwerking met Veilig Thuis Nederland, een brochure te ontwikkelen die helderheid biedt over deze situatie.

Wat staat er in de brochure?

De brochure, nu gepubliceerd op de website van de Rijksoverheid, beantwoordt essentiële vragen zoals:

Waarom wordt een Veilig Thuis-melding gedaan als een kind niet naar school gaat?
Wat is de rol van Veilig Thuis bij passend onderwijs?
Wat gebeurt er precies na een melding?
Wat zijn de rechten van ouders, kinderen en jongeren?

Lees de volledige brochure hier via deze link naar de brochure op rijksoverheid.nl

Waarom dit een belangrijke mijlpaal is

Deze brochure bevestigd nogmaals bevestigd dat een Veilig Thuis-melding geen oplossing is voor een conflict over passend onderwijs. Het leidt in deze situaties zelden tot een positieve uitkomst, maar veroorzaakt wel extra stress bij ouders die vaak al onder enorme druk staan.

In plaats daarvan moet de focus liggen op de vraag: “Wat nu? Wat wél?” Er moet gezocht worden naar werkelijke oplossingen die in het belang van het kind zijn. Samen kunnen we ervoor zorgen dat kinderen krijgen wat ze écht nodig hebben: passend onderwijs en een toekomstperspectief.

Onveilig? Melden!

Uiteraard is het wél van groot belang om een melding te doen of advies in te winnen bij Veilig Thuis, als je vermoedt dat een kind daadwerkelijk onveilig is of in zijn/haar ontwikkeling wordt bedreigd. Denk hierbij aan situaties van verwaarlozing, mishandeling of andere vormen van ernstige zorgwekkende omstandigheden. In zulke gevallen is het cruciaal dat professionals en betrokkenen hun verantwoordelijkheid nemen en handelen in het belang van het kind. Veilig Thuis kan dan onderzoeken of er sprake is van een onveilige situatie en welke ondersteuning of hulp nodig is. Waar het om gaat, is dat meldingen zorgvuldig worden gedaan en dat er een duidelijk onderscheid wordt gemaakt tussen echte zorgen over de veiligheid van een kind en conflicten over passend onderwijs, zodat de juiste hulp op de juiste plek terechtkomt.

Vragen over het onderwijs voor jouw kind?

Voor vragen, hulp en steun bij onenigheid over passend onderwijs en/of thuiszitten, kun je bijvoorbeeld contact opnemen met onze advieslijn of die van Ouders & Onderwijs, met het Ouder- en Jeugdsteunpunt van het samenwerkingsverband in jouw regio, met een onderwijsconsulent, of met Gedragswerk.