Column Poltiek • Balans • 5 januari 2020

Passend onderwijs: een bureaucratisch kasteel

Column van Jan Paternotte, lid van de Tweede Kamer voor D66 – en zoon van Arga Paternotte, die jarenlang hoofdredacteur was van Balans Magazine.

Sinds de zomer van 2019 ‘doe’ ik in de Tweede Kamer samen met een collega de portefeuille onderwijs. Mijn moeder – Arga Paternotte – zou dat mooi hebben gevonden. Ze overleed krap twee weken nadat ik me kandidaat had gesteld als Kamerlid. Naast dat zij jarenlang hoofdredacteur van Balans Magazine was, kon je haar ook regelmatig in Den Haag vinden. Om aan ambtenaren op een ministerie of aan Tweede Kamerleden uit te leggen waarom een dyslectisch kind meer tijd kan gebruiken bij een examen. Of om uit te leggen waarom ADHD-medicatie die een hele dag werkt, beter is dan vijfmaal daags innemen. Soms had ze succes, soms niet. Ze kon flink foeteren op die wereldvreemde mensen in Den Haag. Dankzij haar kreeg ik mee hoe de politiek het leven van mensen beter kan maken. Hoe je kinderen kunt helpen zich te ontwikkelen, of juist hun ontwikkeling in de weg kunt zitten. Haar doel was nuchtere wetenschap zoveel mogelijk te vertalen naar wat ouders en kinderen eraan hebben. En om ervoor te zorgen dat politici niet om die nuchtere wetenschap heen kunnen als ze besluiten nemen.

Over passend onderwijs was ze dan ook kritisch. Voortgekomen uit de wens om geld te besparen had passend onderwijs het doel om ervoor te zorgen dat véél minder kinderen naar speciaal onderwijs gaan. Mijn partij D66 heeft tegen de Wet passend onderwijs gestemd. Onze grote vrees was dat hierdoor een nieuw bureaucratisch kasteel zou worden opgetuigd, waar nieuwe bestuurders en managers voor nodig zijn, zonder dat duidelijk is wat kinderen er nou beter van worden. We hebben deels gelijk gekregen: er ligt inmiddels 230 miljoen euro te verstoffen op de bankrekeningen van de samenwerkingsverbanden1. Dat is geld voor de kinderen, en er is geen enkele reden waarom die honderden miljoenen worden opgepot. Die samenwerkingsverbanden beheren namelijk geen schoolgebouwen, ze horen geen grote kantoren te hebben. Ze moeten alleen zorgen dat het geld terechtkomt bij de scholen en de kinderen.

Komend voorjaar verschijnt de Eindevaluatie passend onderwijs. Men kan de borst nat maken. Door de komst van samenwerkingsverbanden die meerdere gemeenten bestrijken, en regio’s die weer over samenwerkingsverbanden heen liggen, kom je op een roc regelmatig het volgende tegen: dat twee studenten met dezelfde classificatie en dezelfde problematiek op dezelfde school, heel andere hulp krijgen. Omdat ze in verschillende gemeenten wonen die weer eigen protocollen en samenwerkingsverbanden hebben. Wat goed bedoeld is als ‘maatwerk dichtbij mensen’ leidt ertoe dat twee kinderen in dezelfde situatie geen gelijke kansen hebben.

1  Staat van het Onderwijs 2017

 

Jan Paternotte (1984) is sinds maart 2017 lid van de Tweede Kamer voor D66. Vanaf zijn achttiende was hij al actief bij de jongerenorganisatie van D66, de Jonge Democraten. Zijn moeder, Arga Paternotte, was jarenlang hoofdredacteur van Balans Magazine. Zijn broer volgde speciaal onderwijs in kleine klassen. Nu heeft hij in de Tweede Kamer voor D66 onder meer onderwijs in zijn portefeuille. Ook als raadslid in Amsterdam was hij jarenlang betrokken bij het onderwijs in de stad.

 

Word-lid-balk 2019