Tips voor ouders bij het organiseren van passend onderwijs

Kinderen lopen regelmatig vast op school, omdat hetgeen zij nodig hebben, niet (op de juiste wijze) wordt georganiseerd. Dit kan allerlei redenen hebben. Het kan onduidelijk zijn wat een kind (of de school!) nodig heeft om het onderwijs passend te maken. Het kan ook zijn dat adviezen van deskundigen niet, of onvoldoende worden meegenomen. Ook kan het zijn dat het wel duidelijk is wat nodig is, maar dat het schort aan de uitvoering.

In dit artikel geven we informatie over de route naar passend onderwijs en tips voor ouders om overzicht te creëren. En om gesprekken voor te bereiden, zodat deze ook constructief zijn. Het is goed om te weten dat iedere situatie en school anders is. Ook kan, bijvoorbeeld door de manier waarop het samenwerkingsverband is ingericht, de extra ondersteuning per regio anders geregeld zijn.

Hieronder geven we een algemeen beeld van de route naar passend onderwijs. Voor verdere informatie kunt u altijd contact opnemen met de BalansAdvieslijn, dagelijks bereikbaar op 030-2255050, keuze 3.

Route

Basisondersteuning

Iedere school biedt een bepaalde mate van basisondersteuning. Dit is bij iedere school anders. Wat de school van uw kind aan basisondersteuning biedt, staat beschreven in de schoolgids, het schoolondersteuningsprofiel (SOP) en het schoolplan. Deze documenten moeten op de website van de school te vinden zijn. Als dit niet het geval is, kunt u deze opvragen bij de school.

De basisondersteuning begint bij de leerkracht. Heeft uw kind meer nodig dan de leerkracht kan bieden, kan de intern begeleider (PO) of zorg coördinator (VO) worden betrokken. Dit kan de school doen, maar als ouder kunt u hier ook om vragen. Het is belangrijk om goed in kaart te brengen wat de ondersteuningsbehoeften van uw kind zijn, met betrekking tot onderwijs en/of zorg. Hier komen we verderop in dit artikel op terug.

Extra ondersteuning

Als de onderwijs- en ondersteuningsbehoefte groter blijkt dan de school intern kan bieden, is het belangrijk om goed in kaart te brengen wat de onderwijs- en ondersteuningsbehoeften van uw kind zijn en wat de leerkracht/school nodig heeft om dit te kunnen bieden. Afhankelijk van hoe het samenwerkingsverband (SWV) is ingericht, kan deze betrokken worden.

Dit is de taak van school, maar als ouders kunt u ook zelf contact opnemen met het SWV. In sommige SWV-en wordt het geld verdeeld over de scholen die dit naar eigen inzicht inzetten. Ook dan kunt u het SWV betrekken, omdat zij uiteindelijk verantwoordelijk zijn voor het bieden van een ‘dekkend aanbod’ in de regio. De zorgplicht (de verantwoordelijkheid voor de ononderbroken ontwikkeling van de leerling) ligt echter te allen tijde bij de school waar uw kind staat ingeschreven.

Ontwikkelingsperspectiefplan (OPP)

Voor extra ondersteuning en/of het doen van aanpassingen, moet een Ontwikkelingsperspectiefplan (OPP) worden opgesteld. Het is goed te weten dat over het OPPOp Overeenstemming Gericht Overleg’ moet worden gepleegd met de ouders.

Zorg daarom dat u zelf een goed beeld hebt van wat uw kind nodig heeft. Informeert u zichzelf daar zo goed mogelijk over, zodat u goed kunt meepraten over de inhoud van het OPP. Neem het OPP bijvoorbeeld door met een deskundige, of neem een deskundige mee naar het gesprek.

In het OPP staan onder andere de belemmerende en stimulerende factoren van uw kind, ten aanzien van de ‘ononderbroken ontwikkeling’. Op basis daarvan worden de ondersteuningsbehoeften bepaald en beschreven. Dit is het zogenoemde handelingsdeel van het OPP; feitelijk de manier waarop uitvoering wordt gegeven aan de ondersteuningsbehoeften. Het is goed te weten dat ouders instemmingsrecht hebben op het handelingsdeel van het OPP.

Voorbereiding gesprek

Creëer overzicht

Zorg dat u goed in beeld heeft wat uw kind nodig heeft. Maak uw eigen dossier, compleet met onderzoeken en adviezen van deskundigen (indien van toepassing). Als u het overzicht kwijt bent geraakt, kan het handig zijn het volledige dossier op te vragen bij de school en eventuele andere instanties. Hier vindt u een voorbeeldbrief voor het opvragen van dossiers.

Voorbeeldbrief dossier opvragen

Praten over? Of praten mét?

Het komt regelmatig voor dat ouders tijdens een gesprek tot de ontdekking komen dat er al uitvoerig over het kind is gesproken, zonder dat zij daar weet van hadden of toestemming voor hebben verleend. Dat kan onprettig voelen, omdat u dan tijdens een gesprek wordt overvallen met de ‘oplossing’ die professionals voor uw kind hebben bedacht. Zonder de mening van de ouders en/of het kind zelf te hebben gehoord en meegenomen. Daarom is het aan te raden om op voorhand aan te geven dat er geen informatie over u en/of uw kind mag worden gedeeld, zonder uw toestemming en/of bijzijn.

Doel gesprek en aanwezigen

Als u in gesprek gaat, zorg dat u vooraf weet wat het doel van het gesprek is. Vraag een agenda op en als die er niet is, stel er dan zelf een op. Vraag van tevoren wie aan het gesprek deelnemen en wat hun bijdrage is.

Het is goed om te weten dat u als ouders niet iedereen ‘zomaar’ hoeft toe te laten bij een overleg over uw kind. Ervaring leert dat hoe groter de groep betrokkenen om een kind heen is, hoe minder er concreet wordt besproken en uitgevoerd. Het is verstandig om te proberen deze groep zo klein mogelijk te houden en vooral met professionals die uw kind kennen. Ook belangrijk is om op zoek te gaan naar een professional waar u zich als ouder door gehoord voelt en die een link heeft naar de professionals die de te maken afspraken uiteindelijk moeten gaan uitvoeren.

Vertrouwenspersoon

Voor uzelf kan het fijn zijn om een vertrouwenspersoon/buddy mee te nemen. Dit mag niet worden geweigerd. Ook kan het fijn zijn het gesprek op te nemen. Het zijn intensieve gesprekken, waardoor u sommige dingen die gezegd zijn, kunt vergeten of anders kunt interpreteren.

Maak duidelijke afspraken

Om die reden is het ook aan te raden om tijdens een gesprek geen toezeggingen te doen of ter plekke akkoord te gaan met een bepaald voorstel. Geef aan dat u er nog even rustig over wilt nadenken en uzelf wilt informeren. Maak wel afspraken over wie, op welk moment, waarop terugkomt en zorg (ook) zelf voor een goede verslaglegging.

Bovenstaande zijn adviezen, op basis van ervaringen van ouders en tips van professionals. Het is uiteraard aan de ouder zelf om te bepalen welke manier van gespreksvoering zij prettig en constructief vinden.

Lastige ouder?

Wees vooral een bewuste ouder en wees niet bang teveel van school te verwachten. Dat is immers een professionele organisatie. Voelt u niet bezwaard om op te komen voor het belang van uw kind en misschien gezien te worden als ‘lastige ouder’. Hoe zeer sommige professionals ook betrokken zijn en het beste voor hebben met uw kind, uiteindelijk hebben de ouders het belang van hun kind 100% voorop staan. En hoe lastig dat soms ook is, denk ook aan de manier waarop u dingen zegt. ‘Het is de toon die die muziek maakt’. Probeer zo neutraal mogelijk te blijven en geef waar mogelijk de school, de leerkracht of andere professionals een compliment. Laat ook weten waar u wél blij mee bent. Of minstens waar u blij van zou kunnen worden. Probeer respectvol met elkaar te blijven omgaan.

Nog meer informatie?

Op de website van Autipassendonderwijsutrecht.nl staat informatie over dit onderwerp.

Balans organiseert regelmatig bijeenkomsten waarin kennis wordt gedeeld over communicatie en wet- en regelgeving rondom passend onderwijs. Houd onze agenda in de gaten!

Specifieke vragen? Of heeft u er behoefte aan om te praten met (ervarings-)deskundigen? De BalansAdvieslijn is dagelijks bereikbaar op 030-2255050, keuze 3.

Word-lid-balk 2019