Debat Passend Onderwijs: zonder sterke randvoorwaarden blijft verandering uit
Tijdens het debat over passend onderwijs op 27 mei sprak de Tweede Kamer opnieuw over de ambitie om toe te werken naar inclusief onderwijs. Die ambitie wordt breed gedeeld. Tegelijkertijd klonk tijdens en rondom het debat een duidelijke waarschuwing vanuit ouders, leerlingen, onderwijsorganisaties en professionals: zonder de juiste randvoorwaarden blijft inclusief en passend onderwijs vooral een belofte op papier.
Concrete actie
Dat is ook de boodschap die Balans samen met 21 andere ouder- en leerlingorganisaties voorafgaand aan het debat aan de Tweede Kamer meegaf. In een gezamenlijke brief riepen wij de politiek op om niet langer te wachten met concrete actie voor kinderen die nu vastlopen in het onderwijs. De organisaties vragen om een sterkere zorgplicht, een beweging van leerplicht naar leerrecht en een concreet plan richting inclusief onderwijs.
De oproep staat niet op zichzelf. Ook organisaties uit het onderwijsveld benadrukten dat de randvoorwaarden voor passend en inclusief onderwijs onvoldoende op orde zijn. Tijdens het debat vroegen Kamerleden en onderwijsorganisaties aandacht voor onder andere ondersteuning in de klas, passende huisvesting, deskundige professionals, samenwerking tussen onderwijs en zorg, leerlingenvervoer en voldoende financiering.
Huidige systeem krijgt onvoldoende
Voor ouders, leerlingen en leraren is dit herkenbaar. Dagelijks zien wij dat kinderen niet vastlopen omdat zij niet willen leren, maar omdat het systeem onvoldoende ruimte biedt om aan te sluiten bij verschillen tussen leerlingen. Grote klassen, personeelstekorten, wachtlijsten voor ondersteuning en onderwijsprogramma’s die vooral zijn ingericht op de gemiddelde leerling maken het moeilijk om écht passend onderwijs te realiseren.
Uit de recente Monitor Passend Onderwijs van Ouders & Onderwijs blijkt dat veel ouders vinden dat leraren onvoldoende ondersteuning krijgen en dat grote klassen het bieden van passend onderwijs bemoeilijken. Ouders geven het huidige systeem nog steeds een onvoldoende.
Ook de leraren trekken aan de bel. Onderzoek onder ruim 9.000 onderwijsmedewerkers laat zien dat zij de uitgangspunten van inclusief onderwijs steunen, maar tegelijkertijd aangeven dat de grenzen van wat momenteel mogelijk is in veel scholen zijn bereikt. Volgens hen ontbreken de noodzakelijke voorwaarden om alle leerlingen goed te ondersteunen.
Daarom moet de discussie volgens Balans niet alleen gaan over de stip op de horizon in 2035, maar vooral ook over hoe we nu wel de randvoorwaarden op orde kunnen krijgen zodat inclusief onderwijs wel kan slagen..
Want als de randvoorwaarden niet op orde zijn, blijven kinderen uitvallen, blijven ouders vechten voor ondersteuning en blijven leraren worstelen.
Tijd voor concrete verbeteringen
De gezamenlijke brief van 22 ouder- en leerlingorganisaties waaronder Balans maakt duidelijk dat de roep om verandering breed wordt gedragen. Nu is het tijd om die oproep om te zetten in concrete verbeteringen voor de kinderen die daar vandaag op wachten.

