Snap het, maar dat is om van het gezeur af te zijn

Snap het, maar dat is om van het gezeur af te zijn

Blog van Ingrid Schillevoort: Ingrid is getrouwd en heeft een gezin waarvan alle gezinsleden bekend zijn met neurodiversiteit. Haar kinderen zijn twintigers. Sinds de negentiger jaren is Ingrid werkzaam in het onderwijs. Samen met haar echtgenoot is zij in 2000 een praktijk (ERTEE) gestart voor remedial teaching, training en begeleiding. Bij ERTEE worden kinderen, jong-volwassenen en volwassenen begeleid met leer-, gedrags- en ontwikkelingsuitdagingen. Ingrid haar missie is om mensen te leren leren.

Laatst was er een aflevering van ‘Help, mijn man is klusser’. Het ging over een echtpaar dat al 50 jaar in een verbouwing zat. Deze man had in 2005 een nieuwe keuken aangeschaft. Alle dozen ervan stonden keurig opgestapeld, sindsdien stof te verzamelen. Zelfs John Williams, die toch inmiddels al heel wat gezien heeft in de afgelopen 18 of 19 seizoenen van dit programma, was met stomheid geslagen. Hoe kon dat nou, 50 jaar lang verbouwen?

Ik denk dan gelijk: ADHD. Misschien zit ik ernaast, maar ik kon helaas wel parallellen trekken tussen hoe de verbouwing van deze mensen verliep en hoe ik zaken ervaar binnen mijn eigen gezin. In 1996 kochten wij ons huis. Het eerste wat mijn man opviel waren alle holle gipswandjes. ‘Die moeten er uit’, zei hij resoluut. En zo geschiedde. Alle holle gipswandjes werden eruit gesloopt en ook in alle ruimtes tegelijk. ‘Als je het doet, moet je het wel goed doen’. Overal lag gereedschap, overal stof, geen kamer was onberoerd gebleven. Er werden gelijk ook alle materialen gekocht die nodig waren voor de verbouwing, en de benodigde gereedschappen, en ook nog andere handige materialen, bijvoorbeeld voor het maken van horren. Het begin was zeker heel grondig uitgevoerd. Voordat alles weer hersteld was, ging hij alvast beginnen aan de badkamer en aan de keuken. Want ‘tja, dan was het huis wel écht af’.

Pas jaren later waren alle wandjes vervangen, net als de keuken en de badkamer. Nou hoor ik je denken: ‘Had hem dan tegen gehouden’. Dat had ik zeker gedaan, had ik geweten dat hij alles tegelijk wilde gaan doen. Zo was het slopen van alle holle wanden geschied tijdens mijn afwezigheid.

Of het overlegd was dat hij dat van plan was? Euhm NEE, zeker niet! Het was dus al te laat om het nog tegen te houden. Heeft hij het uiteindelijk ook weer opgelost? Jazeker, maar deze impulsieve aanpak heeft echter wel heel wat voeten in de aarde gehad. In die verbouwingsperiode introduceerden we het ‘VVV-systeem’ (Vrienden Voorkomen Vervuiling). Er viel eigenlijk ook niet echt goed schoon te maken toen, maar als er vrienden kwamen, maakten we de woonkamer oppervlakkig toonbaar. Het heeft vele jaren geduurd voordat we weer enigszins op orde waren. De benodigdheden voor de horren? Die liggen nog op de kast in de slaapkamer. Gaat heus ooit ook nog wel eens gebeuren. We zijn nu alweer geruime tijd bezig met de achtertuin. En echt helemaal op orde komen, is denk ik met ADHD een utopie.

De consequenties van het niet voldoende en/of tijdig overzien is wel een naar kenmerk van ADHD. De handelingsimpulsiviteit in combinatie met het organisatietalent dat ik bij mijn gezinsleden observeer, perst toch wel regelmatig van tevoren het plezier uit zaken en/of veroorzaakt forse stress.

Zo ging mijn jongste zoon voor een paar maanden naar China toen hij 21 was. ‘Mam, jij hoeft je nergens mee te bemoeien; ik regel alles zelf.’ Klinkt goed en als je zoon 21 is, moet je als moeder toch ook los kunnen laten? Toch? Enige tijd voor vertrek vroeg ik of hij alles geregeld had. ‘Jaaahaaa, ik heb álles geregeld.’ Of we nog even een checklist zouden maken? ‘Nééhéé, niet nodig!’. Toen vroeg ik hem wát hij dan had geregeld. ‘Nou; een ticket naar Chengdou, het verblijf daar in een sportinternaat en Chinese valuta.’ Ik vroeg hem of ook hij een paspoort aangevraagd had, want ik wist dat hij alleen een ID-kaart had. ‘Een paspoort? Nee waarom? Ik heb toch een ID’. Je kunt niet met een ID naar China vriend; dan heb je een paspoort nodig. ‘Hoezo? Is China dan geen Schengenland?’ Hij had geen benul, geen paspoort, alleen een ID, dus die vlucht naar China vertrok zonder hem.

Nou had hij zonder dat hij dat zelf doorhad een tweede vlucht geboekt. Vraag me niet hoe dat kan, maar hij kwam er ‘opeens’ achter dat hij nog een tweede vlucht had geboekt.

Toen we hem naar Schiphol gingen brengen, weken later, moest hij om 13:00 nog zijn paspoort met visum voor China op gaan halen in Hoofddorp, terwijl we hem om 16:30 zouden afzetten op Schiphol. Toen ik daar iets van zei in de trant van dat ik dit toch wel een hele stressvolle manier van reizen vond, zei hij: ‘Hoezo? Perfecte timing toch? Toch?’

Onze oudste was ook nogal chaotisch. In de tijd dat er door hem op hoog niveau jiujitsu werd beoefend, hadden we altijd ‘De Vraag Van Vandaag’ die we stelden voordat we de deur uitgingen naar een wedstrijd. Wat zit er nu in je tas? Heb je je JBN paspoort? Juiste kleur band? Scheenbeschermers? Vuistjes? ID? Menig keer hebben wij in een stadion gestaan, hopend dat er kramen waren waar sportattributen verkocht werden. Ondanks dat we ’s ochtends vroeg een standaard riedel hadden waarin we alles opnoemden, werden we toch met regelmaat onaangenaam verrast.

‘Mam; ik heb NU een haarelastiekje nodig, anders mag ik niet meedoen!’ (Lang haar moet nu eenmaal tijdens een wedstrijd verplicht in een staartje.) ‘Maar die had je toch bij je?’ ‘Jaaahaaa, maar er mag toch geen metaal in zitten en hier zit een metalen sluitstukje aan.’

En zo frappant is dan, dat ook al was dit bij zijn 30e wedstrijd, dat hij daar dan toch ook weer oprecht door overvallen kon worden. Nou kun je een haarelastiekje nog proberen te lenen, een bitje daarentegen…

Dan sta je daar, op zondag na een autorit van 3 uur, de weging voorafgaand aan de wedstrijd is dan bijvoorbeeld om 7 uur ’s ochtends in Steenwijk en geen enkele winkel is of gaat die dag open. Loslaten… ja dat is belangrijk om op een zeker moment in de opvoeding te (gaan) doen. Maar WANNEER dan?

Als ik dan als moeder bij de kinderen ter sprake breng hoeveel stress mij dat soort zaken bezorgt en ik kijk mijn kinderen aan, dan zie ik zo’n lege blik. Mijn boodschap is een soort pingpongballetje dat je de verte in hoort stuiteren. Meestal komt er geen reactie terug. Soms een diepe zucht of een ‘oké’ (betekent: ‘Snap het, maar dat is om van het gezeur af te zijn.’).

Maar ik heb me ook wel eens héél even serieus genomen gevoeld. Dat was toen één van de kinderen na zo’n gesprek oprecht vroeg: ‘Mam, kun je nog even dat stukje wat je net zei herhalen, waarin je iets zei over dat ene, je weet wel?’

‘…Mam?’