Studenten zonder diploma
Nancy Teuben-van Gellecum is medisch gedragswetenschapper, remedial teacher en docent hbo. Op 1 januari 2023 heeft ze, na bijna twintig jaar, haar snelgroeiende praktijk JEUGDPLEINcan verkocht. Ze is gespecialiseerd in comorbiditeit en ze is een van de grondleggers van educatieve therapie, waarover ze een boek schrijft. Ze begeleidt professionals (docenten en kinderspecialisten) en geeft voorlichting over educatieve therapie, DSM-5 diagnoses, LVB en hoogbegaafdheid.
Gaat het goed met je kind in het onderwijs? Balans besteedt veel aandacht aan leerlingen en studenten die zonder diploma van school gaan. Jammer genoeg is het voor een aantal studenten niet mogelijk om het diploma te halen; door leermoeilijkheden of door psychische of fysieke problemen verlaten zij de opleiding. Dit heeft gevolgen voor het vinden van een baan en ze hebben een studieschuld.
Zelfbeeld
Ik ben in gesprek met een mbo-docent: ‘Ongeveer vier op de vijf schoolverlaters (van een beroepsopleiding) zit op het mbo. Ik heb laatst gelezen dat een kleine dertigduizend studenten met hun mbo-opleiding is gestopt. Met name op niveau 2 en 4 haken velen af. Natuurlijk is niet elke schoolverlater een student met een diagnose, maar het aantal neemt bij ons op school toe. Sommigen vinden daarna moeilijk aansluiting bij de maatschappij en het doet wat met hun zelfbeeld.’
Faalangst
Een paar jaar geleden kwam ik een moeder tegen van een voormalige cliënt van mijn praktijk. Haar zoon (met adhd, dyslexie en hoogbegaafd) hadden we, in goede samenwerking met zijn school, ondersteund met het behalen van zijn mavodiploma. Hij had een bijzondere band met zijn opa en wilde de ouderenzorg in. Ze zijn na de diploma-uitreiking verhuisd. Ze vertelde dat haar zoon zijn droom achterna was gegaan en een mbo-opleiding was gestart. De eerste jaren gingen goed. Hij haalde mooie cijfers. Het ging mis bij de stage en het eindexamen. Hij kreeg niet de begeleiding die hij nodig had en moest uiteindelijk noodgedwongen de opleiding zonder diploma verlaten. Dit had wat met hem gedaan; hij had daarna last van faalangst. Hij had een tijd als vakkenvuller gewerkt en in de glastuinbouw. Vaak had hij ook langere periodes geen werk en leefde hij van een uitkering.
CAN: een Certificaat voor wat de student kAN
In mijn praktijk zag ik meer getalenteerde studenten vol passie voor hun toekomstige professie afhaken in het beroepsonderwijs. Dit leidt tot groot verdriet en onmacht bij ouders en studenten en frustratie bij mbo-scholen en zorgteams. Wat een verspilling. Dit moet toch anders kunnen?
Een aantal jaar geleden heb ik daarom de CAN-regeling geïntroduceerd. Afgelopen schooljaar is de eerste student met de CAN-regeling afgestudeerd. CAN staat voor Certificaat voor wat de student kAN. Studenten met psychische of fysieke problemen gaan dan niet zonder diploma van school, maar krijgen een certificaat voor de vakken die ze wél gehaald hebben.
Lees hier alles over de CAN-regeling, waarin ook DUO en het UWV aan bod komen. Verder lees je er een interview met een student die is afgestudeerd met de CAN-regeling en een interview met de stagebegeleider van de betreffende school. En je vindt er bronnen bij deze column.
Dit artikel verscheen eerder in Balans Magazine 1-2025. Wil je ook ons magazine ontvangen? Word dan nu lid. Bekijk hier de voordelen.

