Even lekker niks doen

Het is maandagochtend tien over acht. Ik ben op dat moment moeder van kinderen in de basisschoolleeftijd. Ouders staan wat te kletsen terwijl we wachten tot we de school in kunnen. Een vader kijkt op zijn horloge en zegt dat die schooldeuren maar eens open moeten, hij heeft nog meer te doen vandaag. Het ongeduld blijkt besmettelijk, ineens heeft iedereen een reden om op hete kolen te zitten.

“Daar heb jij geen last van hè?” zegt de moeder die links van me staat lachend, “Jij werkt niet!”. De moeder die aan haar andere kant staat zegt “Oh wat héérlijk! Dat wil ik ook wel, even lekker niks doen!”

Ruim een halfuur later zit ik thuis aan de keukentafel. Ik voel me moe, maar kan niet goed aan mezelf uitleggen waarom. Ik heb geen files, meetings of deadlines meer. Er is iets mis met mij, want het lukt me niet om dat alles te combineren met het moederschap. Anderen kunnen het wel. Het is vast een kwestie van dingen anders organiseren. Deze situatie is tijdelijk. Heus.

Ik weet op dat moment nog niet dat wij iets meemaken dat de meeste ouders bespaard blijft: de school is aan het vastlopen in het onderwijs aan één van onze kinderen. Ik ben nog in de naïeve veronderstelling dat er passend onderwijs geboden gaat worden, als wij maar meewerken. Ik heb dan nog niet door dat de oorzaken van niet-passend onderwijs vrijwel altijd gezocht worden bij de individuele kinderen. En dat oplossingen zelden ingebed worden in het onderwijs als geheel, waardoor de schijn overeind blijft dat het om complexe problemen gaat van individuele kinderen, in plaats van een onderwijssysteem dat uitgaat van een te eenvoudig kindbeeld en echte oplossingen schuwt.

Dat we als ouders aan het begin staan van een fuik waarin we steeds vaster zullen komen te zitten, wat weer als ‘bewijs’ gezien wordt dat het aan ons of aan ons kind ligt, heb ik dan ook nog niet in de gaten. Ik werk nog vol vertrouwen overal aan mee en heb niet door dat er sluipenderwijs zoveel werk op mijn bordje is gekomen waar een ander voor betaald zou worden. Niet gek dat het niet meer te combineren viel met mijn eigen werk. Ik denk dan nog dat iedereen ziet dat deze situatie niet normaal en tijdelijk is, maar de professionals lijken het prima te vinden. En als ze het niet prima vinden, dan word ik als ‘overbetrokken’ weggezet. Ik begin te snappen hoe een vlieg zich voelt, die nietsvermoedend een spinnenweb is ingevlogen en denkt dat hij zich er wel even uitwerkt. Nog één beweginkje en ik kan weer door… Ik weet dan ook nog niet dat precies dit patroon zich aan het herhalen is bij duizenden kinderen en ouders in Nederland.

Die bewuste maandag vult zich, zoals de dagen in de jaren daarna, met bereikbaar zijn voor dat telefoontje van die professional die “tussen 10:00 en 12:30” zou bellen, maar dat niet doet. Met versleutelde mails van professionals waar je alleen met een code in kan om te zien wie het stuurde en wat erin staat. Maar die codes komen niet aan en dan ineens met zijn tienen tegelijk, waardoor ik de verkeerde invoer en voor robot word aangezien. Voor straf mag ik het weer over een paar minuten proberen. Met het lezen van de verslagen van overleggen waar mijn eigen inbreng compleet verdraaid is en waar ik weer achteraan moet. Wat dan weer een reactie-storm oplevert in de betreffende mailgroep, wat allemaal weer gelezen moet worden, want er worden niet altijd waarheidsgetrouwe dingen gezegd over leden van mijn gezin. Met het invullen van vragenlijsten, waarbij ik bij elk antwoord twijfel – “Komt dit soms of veel voor?” – wetende dat iemand conclusies met grote consequenties gaat trekken op basis van mijn antwoorden. Van vragenlijsten opnieuw moeten invullen omdat de online omgeving ze niet tussentijds opslaat. Van elk contact dat minstens drie nieuwe bullets op mijn to-do-lijst oplevert. Zo kan ik nog even doorgaan.

Als ik die middag mijn kinderen van school haal, vraagt mijn jongste aan mij waarom ik gehuild heb. “Omdat mama zo graag even lekker niets zou doen” zucht ik, en zoek de energie om de rest van de middag de moeder te zijn die ik had willen zijn.